ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth’in talimatıyla 1. Süvari Tümeni’ne bağlı 2. Zırhlı Tugayın Polonya’ya yönelik 9 aylık rotasyonunun ani biçimde iptal edilmesi, hem Kongre’de hem de NATO müttefikleri arasında sert eleştirilere yol açtı. İptal kararı, en az 4.500 askerin konuşlanma hazırlıklarını tamamlamış olduğu Mayıs ayı başında açıklandı.
Genelkurmay Başkan Vekili General Christopher LaNeve, Kongre’deki bütçe oturumunda emrin Hegseth’ten geldiğini doğrulayarak kararın “son iki hafta içinde” Savunma Bakanlığı ve ABD Avrupa Komutanlığı (EUCOM) Komutanı General Alexus Grynkewich tarafından ortaklaşa alındığını belirtti. Ordu Sekreteri Dan Driscoll ise karardan haberdar edildiklerini ancak kesin tarihini açıklamadı.
Kararın kamuoyuna yansıdığı sırada öncü ekipler Polonya’ya ulaşmış, ekipmanlar yurtdışına sevk edilmiş ve birlik bayrağını katlamıştı. Bir tugay üyesinin Army Times’a ilettiği mesaja göre, konuşlandırılan ekipmanların geri getirilme maliyetinin yaklaşık 4 milyon dolar olduğu tahmin ediliyor.
LaNeve ve Driscoll, kararı rutin personel ve kuvvet planlaması sürecinin bir parçası olarak değerlendirdi. Driscoll, “Bu tür görüşmeler yıl boyunca, her yıl devam ediyor ve Ordu, muharip komutanların ve Savaş Bakanı’nın tercihlerine göre personel ve malzemeyi her an nakletmeye hazırdır,” dedi.
Ancak Kongre üyeleri bu açıklamayı yeterli bulmadı. Nebraska’lı Cumhuriyetçi Temsilci Don Bacon, emrin “Rusya’ya ve müttefiklerimize korkunç bir mesaj gönderdiğini” ileri sürdü. Bacon, Polonyalı yetkililerin karardan haberdar edilmeden hazırlıksız yakalandığını ve Grynkewich’in bizzat çekincelerini dile getirdiğini aktardı. “Bu, Polonya’ya atılmış bir tokat. Baltık dostlarımıza atılmış bir tokat,” dedi Bacon.
Silahlı Kuvvetler Komitesi Başkanı Mike Rogers (R-Ala), EUCOM’un kanunun öngördüğü biçimde istişare yapılmadan etkilenmesinden duydukları rahatsızlığı dile getirdi: “Memnun değiliz.” Komitenin kıdemli üyesi, Washington’lı Demokrat Adam Smith ise “Son dakikada oraya göndermeye çalıştığınız bir ekibi geri çekmek oldukça dramatik bir karar. Bunun arkasında bir strateji varsa, bunu bilmeniz ve bize iletebilmeniz gerekir,” dedi.
CNN’in haberine göre iptal kararı, Trump yönetiminin Avrupa müttefiklerine savunma harcamalarını artırmaları yönündeki baskı politikasıyla doğrudan bağlantılı. Aynı çerçevede Hegseth’in emriyle Almanya’ya konuşlandırılması planlanan 12. Saha Topçu Alayı’nın 3. Taburu’nun rotasyonu da iptal edildi; uzun menzilli roket ve füze sistemlerini denetleyen bir komutanlığın ise Avrupa’dan çekileceği bildirildi.
Bu gelişmeler, ABD’nin Almanya’dan 5.000 askerini çekeceğini açıkladığı 1 Mayıs tarihinin hemen ardından gündeme geldi. Eleştirmenler, söz konusu kararların İran’a yönelik operasyona destek vermeyen NATO üyelerine karşı bir misilleme niteliği taşıdığını öne sürüyor. Başkan Trump, NATO müttefiklerini savunma harcamalarındaki yetersizlik nedeniyle defalarca eleştirmiş; Mart ayında ise NATO’nun Hürmüz Boğazı savunmasına katkı sağlamaması halinde “kötü bir gelecek” ile karşı karşıya kalacağı uyarısında bulunmuştu.
Pentagon Basın Sözcüsü Vekili Joel Valdez, kararın “beklenmedik, son dakika” bir karar olmadığını savundu. Ancak Temsilci Austin Scott bu değerlendirmeye itiraz ederek “Bu kararların nasıl planlı sayılabileceğini anlamak güç” dedi.
Halihazırda yaklaşık 80.000 ABD askeri Avrupa’da konuşlu bulunuyor. EUCOM, gazetecilik sürecinde yorum talebine yanıt vermedi.
