ABD Başkanı Donald Trump, İsviçre’nin Davos kentinde düzenlenen Dünya Ekonomik Forumu’nda yaptığı kapsamlı konuşmada, Grönland’ı ele geçirmek için askeri güç kullanmayacağını açıkladı. Trump, buna karşın ABD’nin adaya yönelik stratejik ilgisinin sürdüğünü ve Danimarka ile “acil müzakereler” yapılması gerektiğini vurguladı.
Trump, Grönland’ın stratejik konumuna dikkat çekerek, adanın ABD, Rusya ve Çin arasındaki güvenlik denkleminde kilit bir rol oynadığını savundu.
“Bu devasa kara ve buz parçasını koruyabilecek tek ülke Amerika Birleşik Devletleri’dir” diyen Trump, askeri müdahaleyi ise net biçimde reddetti:“Güç kullanmak zorunda değilim. Güç kullanmak istemiyorum. Güç kullanmayacağım.”
Trump, Grönland’ın NATO’ya zarar verecek şekilde ele geçirilmesi yönündeki iddiaları da reddetti ve Danimarka’nın güvenlik kapasitesini eleştirdi. ABD’nin mülkiyet hakkı olmadan adayı savunamayacağını savunan Trump, uzun vadeli kiralama modellerinin yeterli olmayacağını ileri sürdü.
NATO Eleştirisi: ‘Çok Veriyoruz, Az Alıyoruz’
Trump, konuşmasında NATO’yu da sert sözlerle eleştirdi. ABD’nin ittifaka orantısız katkı sağladığını savunan Trump, buna rağmen yeterli karşılık alınmadığını iddia etti.
Ancak NATO’nun 11 Eylül saldırılarından sonra ABD’yi desteklediği ve Afganistan’da çok sayıda müttefik asker kaybı verdiği gerçeğine değinmedi.
Ukrayna Savaşı: ‘Bu Katliam Durmalı’
Trump, Rusya-Ukrayna savaşına ilişkin değerlendirmesinde, çatışmaların sürmesinden duyduğu rahatsızlığı dile getirdi. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelensky’nin bir anlaşmaya açık olduğunu iddia eden Trump, savaşın “gereksiz can kayıplarına yol açtığını” söyledi.
Zelensky’nin konuşma sırasında Davos’ta bulunmadığı, Ukrayna’daki yoğun saldırılar nedeniyle Kiev’de kaldığı belirtildi.
Kanada’ya Uyarı ve ‘Altın Kubbe’ Vurgusu
Trump, Kanada’nın ABD’ye karşı daha “minnettar” olması gerektiğini savunarak, planlanan “Altın Kubbe” füze savunma sisteminin Kanada’yı da koruyacağını söyledi. Kanada’nın ABD sayesinde varlığını sürdürdüğünü öne süren Trump’ın bu sözleri, Davos’ta dikkatle not edildi.
Venezuela ve Enerji Mesajları
Venezuela konusunda Trump, ABD’li enerji şirketlerinin ülkeye dönmeye hazır olduğunu savunsa da, mevcut yaptırımlar ve altyapı sorunları nedeniyle bu iddialar sektör temsilcileri tarafından temkinli karşılandı.
Enerji başlığında ise Trump, yenilenebilir enerji politikalarını hedef aldı; rüzgâr ve güneş yatırımlarını “verimsiz” olarak nitelendirdi. Özellikle Avrupa’yı ve Almanya’yı, enerji dönüşümünün ekonomik sonuçları üzerinden eleştirdi.
Ekonomi ve Gümrük Vergileri
Trump, başkanlığı döneminde ABD ekonomisinin “tarihi bir büyüme” yaşadığını iddia ederek, enflasyonun düştüğünü ve gümrük vergilerinin yabancı ülkeleri “adil davranmaya zorladığını” söyledi.
Ancak resmi veriler, enflasyonun hâlen hedef seviyenin üzerinde seyrettiğine işaret ediyor.
Piyasalar Rahatladı
Trump’ın Grönland konusunda güç kullanmayacağını net biçimde açıklaması, piyasalarda kısa vadeli rahatlama yarattı. Konuşmanın ardından Dow Jones, S&P 500 ve Nasdaq vadeli işlemleri yükselişe geçti.
Trump’ın Davos konuşması; Grönland merkezli jeopolitik mesajlar, NATO’ya yönelik sert eleştiriler, Ukrayna savaşı, enerji politikaları ve gümrük vergileri üzerinden şekillendi.
Askeri güç kullanımını dışlayan söylem, piyasalarda tansiyonu düşürürken; Avrupa başkentlerinde ABD’nin uzun vadeli niyetlerine ilişkin soru işaretlerini tamamen ortadan kaldırmadı.
