Türkiye, sekiz NATO müttefikinin kuracağı ortak uydu ağına katkı sağlamak üzere, TUBITAK ile imzaladığı 300 milyon doları aşan sözleşmeler kapsamında iki yeni yüksek çözünürlüklü istihbarat, gözetleme ve keşif (ISR) uydusu inşa ediyor. NATO Genel Sekreter Yardımcısı Radmila Shekerinska, uyduları Salı günü Ankara’da düzenlenen Savunma Sanayii Zirvesi Forumu’nda duyurdu.
Yine TUBITAK tarafından üretilen iki yeni uydu, 2023’te fırlatılan ve Türk Hava Kuvvetleri’nde hizmete giren IMECE uzaktan algılama uydusunun devamı niteliğinde. Uydular, Türkiye’nin uzaydan gözetleme kapasitesini güçlendirecek.
Sekiz NATO üyesi, yüksek hızlı iletişim, istihbarat ve füze takibi kabiliyetleri sağlamak amacıyla askeri uydularını tek bir ağda birleştirmeyi planlıyor. İttifak, Salı günü Ankara’da düzenlenen Savunma Sanayii Zirvesi Forumu’nda duyurduğu girişimle uzay yeteneklerini genişletmeyi hedefliyor.
Ağa başlangıçta Danimarka, Kanada, Finlandiya, Almanya, Norveç, Hollanda, İsveç ve Türkiye katılıyor.
“Hybrid Alliance Layered Operations in Space” (HALO) adı verilen ağ, birden fazla ulusal uyduyu birbirine bağlayarak tek bir ülkenin uydu filosunun maliyet, zaman ve kapsama alanı sınırlamalarını ortadan kaldırmayı amaçlıyor. NATO yetkilileri, girişimin ilk aşamalarında olunduğunu ve daha fazla ülkenin katılımının beklendiğini söyledi.
Yetkili, projenin hem taşıma uydularının hem de sensörlerin tedarikine, ayrıca yazılım ve standartların geliştirilmesine odaklandığını belirtti. “Proje öncelikle ulusal ihtiyaçları karşılamak üzere tasarlandı; uydu takımyıldızı mimarisinin nasıl olacağı ve nasıl finanse edileceği, proje ilerledikçe belirlenecek” dedi.
Plan, ABD Uzay Kuvvetleri’nin SpaceX’in Starshield uydularını veri aktarım omurgası olarak kullanacak Uzay Veri Ağı girişimiyle paralellik taşıyor. ABD planı öncelikli olarak Trump yönetiminin Golden Dome hava ve füze savunma kalkanını destekliyor.
NATO ayrıca, İspanya’nın Ankara zirvesinde Müttefikler Arası Uzaydan Sürekli Gözetleme (APSS) programının 19. üyesi olduğunu açıkladı. 2023’te kurulan ve 2024’te NATO’ya entegre edilen APSS, Aquila adlı “sanal” istihbarat, gözetleme ve keşif (ISR) uyduları grubunu kapsıyor. Program geçen aralık ayında ilk operasyonel yeteneğe ulaştı.
NATO Genel Sekreter Yardımcısı Radmila Shekerinska, Türkiye’nin TUBITAK ile imzaladığı 300 milyon doları aşan sözleşmeler kapsamında ağa katkı sağlayacak iki yeni yüksek çözünürlüklü ISR uydusu inşa ettiğini duyurdu. Yine TUBITAK’ın ürettiği ve 2023’te fırlatılan IMECE uydusunun devamı niteliğindeki bu uydular, Türk Hava Kuvvetleri’nin uzaktan algılama kapasitesini güçlendirecek.
Kanada ise, müttefiklerin uzay üslerinden kısa sürede fırlatma yapmasına imkan tanıyan Starlift çok uluslu girişiminin 15. üyesi oldu. Ekim 2024’te 14 müttefik tarafından başlatılan Starlift, İttifak’ın uzaydan gelen tehditlere daha hızlı yanıt verme kabiliyetini artırmayı amaçlıyor.
