ABD Deniz Piyadeleri’ne ait F-35B Lightning II gizli savaş uçakları, 3 Ocak’ta gerçekleştirilen “Absolute Resolve Operasyonu” kapsamında Venezuela hava savunma sistemlerine yönelik eş zamanlı saldırılarla Caracas üzerinde hava üstünlüğünün kurulmasında kritik rol oynadı. Operasyon, Devlet Başkanı Nicolás Maduro’nun yakalanmasını mümkün kılan askeri zemin oluşturdu.
ABD Genelkurmay Başkanı Dan Caine, Donanma, Hava Kuvvetleri ve Deniz Piyadeleri’ne ait 150’den fazla uçağın saldırı ve destek görevlerinde yer aldığını açıkladı. Operasyonun ilk safhası, Venezuela’nın radar ağının, S-300 ve Buk-M2 hava savunma sistemlerinin ve askeri havaalanlarının eş zamanlı olarak devre dışı bırakılmasını hedefleyen bir hava baskılama harekâtı olarak planlandı.
Uydu görüntüleri ve görgü tanıklarının aktardıkları, Karakas çevresinde radar tesisleri, antenler, pistler ve üslerin erken saatlerde vurulduğunu doğruladı. Bu sayede Venezuela Hava Kuvvetleri’nin karşılık verme kapasitesi felç edildi.
F-35B neden kritik rol oynadı?
F-35B, Deniz Piyadeleri’nin kısa kalkış ve dikey iniş (STOVL) kabiliyetine sahip beşinci nesil varyantı olarak yüksek tehditli, altyapısı sınırlı ortamlarda görev yapmak üzere tasarlandı. Bu özellik, ABD kuvvetlerine amfibi hücum gemilerinden ve geçici pistlerden operasyon yürütme esnekliği sağladı.
Operasyonda F-35’ler:
- Düşük görünürlük (stealth) yapıları sayesinde Venezuela radarları tarafından geç tespit edildi
- Gelişmiş sensör füzyonu ile hava savunma sistemlerini gerçek zamanlı olarak teşhis etti
- Ağ merkezli veri paylaşımı sayesinde hedef bilgilerini diğer uçaklara ve komuta merkezlerine aktardı
Bu sayede saldırı dalgaları en kritik hedeflere en kısa sürede yönlendirildi ve Venezuela’nın savunma mimarisi çökertildi.
Özel kuvvetlerin yolu F-35 ile açıldı
ABD askeri yetkililerine göre operasyon, hava, kara ve özel kuvvetlerin tam entegrasyonuyla yürütüldü. 160. Özel Harekat Havacılık Alayı’na ait MH-47G ve MH-60 helikopterleri, F-35 ve konvansiyonel savaş uçaklarının sağladığı hava kalkanı altında komandoları Caracas’a taşıdı.
Deniz Piyadeleri’ne bağlı F-35B’ler, özellikle helikopter koridorlarının güvenliğini sağlamak ve Venezuela savaş uçaklarının havalanmasını engellemek için kullanıldı. Aynı anda uzun menzilli hava savunma sistemleri ile askeri hava üsleri vuruldu.
Yerel kaynaklar ve sosyal medyada paylaşılan görüntüler, çok sayıda Venezuela uçağının pistte imha edildiğini ve hava kuvvetlerinin operasyon boyunca etkisiz kaldığını gösterdi.
F-35: Beşinci neslin sahadaki karşılığı
F-35’in başarısının temelinde üç unsur öne çıktı:
1. Gizlilik:
Radar izinin son derece düşük olması, uçağın S-300 ve Buk-M2 gibi sistemlere daha yakın mesafeden saldırı yapabilmesini sağladı.
2. Sensör füzyonu:
Radar, kızılötesi ve elektronik istihbarat sensörlerinden gelen veriler tek bir savaş alanı resmi hâline getirilerek pilota sunuldu.
3. Ağ merkezli harp:
Bu bilgiler, yalnızca F-35 pilotlarıyla değil, helikopterler, komuta merkezleri ve diğer uçaklarla da paylaşıldı. Böylece tüm kuvvetler aynı taktik tabloyu gördü.
Bu yapı, Venezuela hava savunmasının dakikalar içinde sistematik biçimde çökertilmesini sağladı.
