İtalyan savunma devi Leonardo ile insansız hava aracı üreticisi Baykar, 20 Temmuz 2026’da açılan Farnborough Uluslararası Hava Gösterisi’nde, M-346 eğitim/muharebe uçağı ile Bayraktar Kızılelma insansız savaş uçağı arasında yürütülen “insanlı-insansız iş birliği” (MUM-T) testlerinin sonuçlarını kamuoyuyla paylaştı.
İki şirket, K-SWARM adı verilen ortak programın ilk canlı uçuş denemelerinin mayıs ayında Tekirdağ’ın Çorlu ilçesindeki Baykar uçuş ve test merkezinde gerçekleştirildiğini duyurdu. Testlerde, M-346 FA uçağının mürettebatı Kızılelma’yı havada doğrudan komuta etti.
Deneme, ayrı bir muharebe uçağının mürettebatının İHA’yı havada komuta ettiği ilk uygulama olarak kayıtlara geçti. Bu kabiliyeti daha önce kamuoyu önünde yalnızca ABD, Çin ve Rusya sergilemişti.
Sunumda, Kızılelma’nın otonom taksi ve kalkışının ardından M-346 ile formasyona girdiği; uçağın komutasında pozisyon değişimleri, ayrılma ve yeniden katılma manevraları ile işbirliğine dayalı uçuş hareketlerini icra ettiği aktarıldı. Kızılelma ayrıca belirlenen bir konuma ulaşma kabiliyetini de gösterdi.
Ortaklar, yeteneğin geliştirilmesinde gerekli algoritmaların yanı sıra doğrulama ve deneme aşamalarında sanal ve canlı ortamların birlikte kullanıldığını belirtti.
Teknik tarafta, İnsan-Makine Arayüzü (HMI) iyileştirmeleri içeren özel bir kullanıcı arayüzü geliştirilerek M-346 FA’nın aviyonik sistemlerine entegre edildi. Şirketlere göre bu entegrasyon, insansız unsurlar üzerinde tam komuta ve kontrol ile sürekli durum farkındalığı sağladı, pilotun iş yükünü azalttı ve otonom operasyonlar üzerinde etkin insan denetimini korudu.
Siber güvenlik boyutunda veri alışverişi, çoklu ajanlı bir yapay zekâ mimarisi üzerine kurulu ve Leonardo’nun taktik senaryolar için geliştirdiği Cybersec Defence Suite’in parçası olan konuşlandırılabilir Tactical Cybersec Platform ile korundu. Sistem, ana üsle bağlantının kesilmesi hâlinde dahi platformu siber tehditlere karşı korumayı sürdürecek özerk bir yapıya sahip.
Program, Leonardo ile Baykar’ın İtalya’da yüzde 50-50 ortaklıkla kurduğu LBA Systems çatısı altında yürütülüyor. Ortaklık, Baykar’ın muharebe sahasında sınanmış platform tecrübesini Leonardo’nun sistem entegrasyonu ve NATO sertifikasyon birikimiyle birleştirerek insanlı ve insansız unsurların ortak harekâtına yönelik caydırıcılığı artırmayı hedefliyor.
