ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik olası bir askeri operasyonu değerlendirdiği bir dönemde, Amerikan Hava ve Deniz Kuvvetleri’ne ait önemli unsurlar Orta Doğu’ya doğru hareket etti. Çevrimiçi uçuş takip verileri; F-22 Raptor, F-16 Fighting Falcon, E-3 Sentry (AWACS) ve U-2 Dragon Lady uçaklarının Atlantik’i geçerek Avrupa’ya ulaştığını ya da Orta Doğu’ya doğru ilerlediğini gösteriyor.
Ayrıca yedinci Arleigh Burke sınıfı güdümlü füze destroyeri USS Pinckney de kısa süre önce ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) sorumluluk alanına konuşlandırıldı.
Hava Gücü Yoğunlaşıyor: F-22 ve F-16 Sevkiyatı
Uçuş verilerine göre en az 12 adet F-22 Raptor, Virginia’daki Langley Hava Kuvvetleri Üssü’nden doğuya doğru hareket etti. Olası ilk varış noktası, ABD ile Orta Doğu arasındaki kritik bir transit merkez olan İngiltere’deki RAF Lakenheath. Ancak ABD Merkez Komutanlığı, uçak ve gemi hareketlerine ilişkin resmi açıklama yapmıyor.
F-22’ler öncelikle hava üstünlüğü görevleri için tasarlanmış olsa da düşman hava savunmalarının bastırılması (SEAD) ve hassas kara hedeflerine yönelik taarruz görevlerinde de kullanılabiliyor. Geçmişte İran’ın nükleer tesislerine yönelik “Operasyon Midnight Hammer” kapsamında B-2 Spirit bombardıman uçaklarına eskortluk yaptıkları biliniyor.
Bunun yanında en az 36 F-16’nın da bölgeye yöneldiği görülüyor. Bu uçakların Aviano (İtalya), Spangdahlem (Almanya) ve McEntire Joint National Guard Base (Güney Carolina) üslerinden kalktığı bildiriliyor. F-16’lar; insansız hava araçları, seyir füzeleri ve kara hedeflerine karşı hem savunma hem taarruz görevlerinde kullanılabiliyor.
AWACS ve U-2: Gözetleme ve Komuta-Kontrol Unsurları
İki adet E-3 Sentry AWACS uçağı İngiltere’deki RAF Mildenhall’a iniş yaptı. Gelişmiş radar, pasif sensör ve komuta-kontrol kabiliyetleri sayesinde bu platformlar, olası bir çatışmada hava harekâtının koordinasyonunda kritik rol oynayacak.
En az bir U-2 Dragon Lady yüksek irtifa keşif uçağının da bölgeye doğru hareket ettiği belirtiliyor. U-2; stratejik keşif, elektronik istihbarat ve beşinci nesil uçaklar arasında veri aktarımı gibi görevlerde kullanılabiliyor.
F-35A ve Ürdün’deki Yoğunlaşma
18 adet F-35A Lightning II savaş uçağı, İngiltere’deki RAF Lakenheath’ten Ürdün’deki Muwaffaq Salti Hava Üssü’ne yöneldi. Bu üs, ABD’nin Orta Doğu’daki taktik hava operasyonları için kritik bir merkez hâline geldi.
Daha önce F-15E Strike Eagle, EA-18G Growler elektronik harp uçakları ve A-10 Thunderbolt II yakın hava destek jetleri de aynı üsse konuşlandırılmıştı. Ayrıca MQ-9 Reaper İHA’lar ve MC-130 özel operasyon uçakları da bölgede bulunuyor.
Ürdün yönetimi hava sahasının İran’a yönelik saldırılarda kullanılmasına izin vermeyeceğini açıklasa da, üs bölgesindeki askeri yoğunluk dikkat çekiyor.
Deniz Gücü: İki Uçak Gemisi ve 12 Yüzey Savaş Gemisi
Deniz tarafında ABD Donanması’nın bölgedeki varlığı önemli ölçüde arttı. USS Abraham Lincoln Uçak Gemisi Taarruz Grubu (CSG), üç Arleigh Burke sınıfı destroyer ve bağımsız konuşlu diğer destroyerlerle birlikte bölgede görev yapıyor.
Ayrıca bir Donanma yetkilisi, USS Gerald R. Ford Uçak Gemisi Taarruz Grubu’nun da 6. Filo bölgesinde bulunduğunu doğruladı. Bu durum, ABD planlamacılarına yüksek düzeyde mobil ateş gücü ve operasyonel esneklik sağlıyor.
Uçak gemilerinde konuşlu F/A-18E/F Super Hornet, EA-18G Growler ve F-35C savaş uçakları; Aegis donanımlı destroyerlerle birlikte hava savunma ve taarruz kapasitesini önemli ölçüde artırıyor.
Diplomasi ve Gerilim Aynı Anda
Bu askeri yığınak, Washington ile Tahran arasında yeni bir barış müzakere turunun tamamlanmasının hemen ardından gerçekleşti. Diplomatik kanallar açık tutulsa da sahadaki askeri hazırlıklar dikkat çekici.
Öte yandan İran İslam Devrim Muhafızları (IRGC), canlı ateş tatbikatı kapsamında Hürmüz Boğazı’nda faaliyet başlattı. Devlet medyasına göre “Hürmüz Boğazı’nın Akıllı Kontrolü” adlı tatbikat; gemisavar seyir füzeleri, silahlı insansız hava araçları ve deniz unsurlarını içeriyor.
Dünya petrol arzının yaklaşık yüzde 20’sinin geçtiği Hürmüz Boğazı’ndaki bu gelişmeler, küresel enerji güvenliği açısından da kritik önem taşıyor.
Haftalar Sürebilecek Bir Operasyonun Altyapısı mı?
Toplanan hava ve deniz gücü; İsrail Hava Kuvvetleri’nin kapasitesi ve ABD’nin stratejik bombardıman kabiliyetiyle birleştiğinde, günler değil haftalar sürebilecek geniş ölçekli bir operasyon için yeterli bir çerçeve sunuyor. Ancak Trump yönetiminin nihai kararının ne olacağı belirsizliğini koruyor.
