ABD-İsrail ve İran arasındaki savaşta 4. gün: ABD ve İsrail’n 28 Şubat’ta İran’a saldırmasıyla başlayan gerilim Lübnan’a da sıçradı. İsrail, ülkenin güneyinde Hizbullah hedefleri olduğunu söylediği noktalara saldırılar düzenliyor. Beyaz Saray’da konuşan ABD Başkanı Trump, “Hedeflerimizi tahminimizden daha erken başarıyoruz, büyük saldırı dalgası yolda” dedi.
Bugün öne çıkan gelişmeler
- Riyad’daki ABD Büyükelçiliğinde Patlama Sesi Sonrası Yangın Çıktı
- İran’dan Hürmüz Boğazı Uyarısı: “Geçmeye Çalışan Gemileri Ateşe Veririz
- İsrail’in Lübnan’a Yönelik Saldırılarında 52 Kişi Hayatını Kaybetti
- Katar: İran’dan Gelen İki Su-24 Uçağı Düşürüldü
Riyad’daki ABD Büyükelçiliğinde Patlama Sesi Sonrası Yangın Çıktı
Konuya yakın üç kaynak, Salı sabahı erken saatlerde Riyad’daki ABD büyükelçiliği kompleksinde yüksek bir patlama sesi duyulduğunu ve ardından alevlerin görüldüğünü söyledi. Kaynaklardan biri, yangının küçük çaplı olduğunu ifade etti.
Reuters, olayın koşullarını bağımsız olarak doğrulayamadı.
ABD Büyükelçiliği Riyad sözcüsü yorum talebine hemen yanıt vermezken, Suudi hükümetinin medya ofisi de konuya ilişkin açıklama yapmadı.
Diplomatik Bölge Üzerinde Siyah Duman
İki görgü tanığı, yabancı misyonların bulunduğu Riyad’ın Diplomatik Bölgesi üzerinde siyah dumanların yükseldiğini gördüklerini aktardı. Olayın nedeni ve olası can kaybına ilişkin resmi bir bilgi paylaşılmadı.
Son gelişme, bölgedeki güvenlik geriliminin arttığı bir dönemde yaşandı.
İran’dan Hürmüz Boğazı Uyarısı: “Geçmeye Çalışan Gemileri Ateşe Veririz”
İran Devrim Muhafızları Başkomutanı’nın danışmanı İbrahim Cabbari, devlet televizyonunda yayımlanan konuşmasında, Hürmüz Boğazı’ndan geçmeye çalışan gemilerin hedef alınabileceğini söyledi.
Cabbari, boğazın “kapalı” olduğunu savunarak, İran’ın bu geçişe izin vermeyeceğini ifade etti. Ayrıca Amerikalıların “bölgenin petrolüne susamış” olduğunu öne sürerek, İran’ın bölgedeki petrol boru hatlarını hedef alabileceğini ve ihracata izin vermeyeceğini dile getirdi.
İran medyası da daha önce boğazın kapatıldığını ve geçmeye çalışan gemilere ateş açılacağını bildirmişti.
CENTCOM: Boğaz Kapalı Değil
Ancak Reuters’ın aktardığına göre, ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), Hürmüz Boğazı’nın kapalı olmadığını açıkladı. Washington’dan yapılan açıklama, küresel enerji piyasalarında oluşabilecek paniği sınırlamayı amaçlayan bir mesaj olarak değerlendirildi.
Küresel Enerji Arzı Açısından Kritik Geçiş Noktası
Hürmüz Boğazı, Umman ile İran arasında yer alıyor ve Basra Körfezi’ni Umman Körfezi üzerinden Arap Denizi’ne bağlıyor. En dar noktasında yaklaşık 33 kilometre genişliğinde olan boğazda, gemi geçiş koridorları her iki yönde yaklaşık 3 kilometre genişliğinde.
Analitik şirket Vortexa’nın verilerine göre, geçen yıl günlük ortalama 20 milyon varilden fazla ham petrol, kondensat ve yakıt bu geçiş noktasından taşındı. Bu miktar, dünya toplam petrol tüketiminin yaklaşık beşte birine karşılık geliyor.
OPEC üyeleri Suudi Arabistan, İran, Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt ve Irak, ham petrol ihracatlarının büyük bölümünü bu rota üzerinden özellikle Asya pazarlarına gönderiyor. Dünyanın en büyük sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ihracatçılarından biri olan Katar da LNG sevkiyatlarının neredeyse tamamını Hürmüz Boğazı’ndan gerçekleştiriyor.
Piyasalarda Endişe Artıyor
Tahran’dan gelen açıklamalar ve Washington’un yalanlaması, küresel enerji arz güvenliği ve deniz ticareti açısından kritik öneme sahip olan boğazın statüsüne ilişkin belirsizliği artırdı. Bölgedeki gerilimin sürmesi halinde petrol fiyatlarında dalgalanma ve sigorta maliyetlerinde artış yaşanabileceği değerlendiriliyor.
Beyaz Saray’dan İran Mesajı: “Büyük Dalga Henüz Gelmedi”
ABD Başkanı Donald Trump, Beyaz Saray’da düzenlediği basın toplantısında İran’a yönelik askeri operasyonun planlanandan daha hızlı ilerlediğini söyledi.
Operasyonun başlangıçta dört ila beş haftalık bir takvimle planlandığını belirten Trump, “Şu anda belirlediğimiz zaman çizelgesinin önündeyiz. Gerekirse daha da uzatabiliriz” dedi.
“Nükleer İran Tolere Edilemez”
Trump, nükleer silaha sahip bir İran’ın Orta Doğu ve ABD için “tolere edilemez bir tehdit” oluşturacağını savundu. İran’ın sınırları dışında silahlı grupları destekleme kapasitesini hedef aldıklarını belirten Trump, “İran artık terörist orduları silahlandıramayacak, finanse edemeyecek ve yönetemeyecek” ifadelerini kullandı.
“Büyük Dalga Henüz Gelmedi”
Trump, basın toplantısından kısa süre önce CNN’e verdiği demeçte ise operasyonun henüz tam kapasiteyle yürütülmediğini öne sürdü.
“Elimizde dünyanın en güçlü ordusu var ve onu kullanıyoruz” diyen Trump, “Daha sert şekilde saldırmaya başlamadık. Büyük dalga henüz gelmedi. Büyük saldırı çok yakında geliyor” ifadelerini kullandı.
Bölgesel Gerilim Artıyor
Washington’dan gelen açıklamalar, İran ile ABD arasındaki gerilimin daha da tırmanabileceği yönündeki beklentileri artırdı. Operasyonun kapsamı ve süresine ilişkin net bir takvim paylaşılmazken, Beyaz Saray askeri baskının devam edeceği mesajını verdi.
